Waarin de twijfel toeslaat

Met afgrijzen en een teiltje heeft de TV dokter de afgelopen dagen (weken? maanden?) gekeken naar de teloorgang van de Nederlandse politiek. Op de schaarse momenten dat doomscrollen niet de overhand nam, spookte de vertwijfeling door haar hoofd. Komt het ooit nog goed met ons land? Hoe groot is de schade die Schoof's Schorpioenen Kabinet kan aanrichten voor het valt? Is de schade die PVV en FVD de afgelopen jaren hebben aangericht (en de wijze waarop we allemaal het debat hebben zien vervallen tot moddergooien met verbale diarree) überhaupt nog omkeerbaar? Slaapt Pieter Omtzigt nog? 

Hoe kan het dat het eerste debat met de tweede kamer gaat over de vraag of de nieuwe ministers de grenzen van de rechtstaat zullen accepteren? Hoe kan het überhaupt dat zoiets onomstotelijks expliciet beschreven moet worden in een akkoord op hoofdlijnen. Als dat al geen onuitgesproken norm meer is, waar moet het dan heen met de mensheid?

Begrijp me niet verkeerd, ik dank Pieter O alsnog voor het feit dat die zin erin staat omdat die paar woorden nu in elk geval ergens op papier staan en aangeven hoever we zijn gezonken dat dit benoemd moet worden. De enige stille en overlevende getuige van hoe een maatschappij in verval raakt.

Zijn de Klevers en de Fabers nou dom en beïnvloedbaar? Of gewiekst? Wat voor land hebben zij eigenlijk voor ogen? Wat is hun visie op Nederland in 2100? Zou dat niet een aardig komkommertelevisieseizoen zijn? Dat we een aantal prominente politici (en doe er dan alsjeblieft een Klaver, Jetten en Bikker bij) eens vragen te dromen over wat voor toekomst zij eigenlijk willen bouwen? Komt er dan ook echt iets constructiefs uit de PVV en FVD waarbij meer mensen profiteren van wat hun definitie van welvaart ook mag zijn dan alleen zij zelf op de korte termijn? 

Ik zet het teiltje vast klaar, en verkeer ondertussen rustig verder in een staat van verlamming - en bid voor het moment dat we kabinet Bikker I nog met droge voeten en in vredestijd mogen meemaken. 

Van der Valk: Move on over, Baantjer, there's a new kid in town

Zouden ze er in Engeland rekening mee hebben gehouden dat er ook Nederlanders naar deze serie gingen kijken? Of dat je bij googelen op de naam van de serie eerst door een lijst met recensies over appelmoes, vergaderzalen en hotelkamers heen moet scrollen voor je überhaupt iets van informatie kunt vinden over het televisiegebeuren? Wie zal het zeggen. Veel was er niet aan te doen, want de nieuwe politieserie "Van der Valk" is een reboot van een origineel uit de jaren '70.



De TV dokter heeft van de eerste serie nooit wat meegekregen. Geen idee of hij eigenlijk in Nederland is uitgezonden. Het was in elk geval een serie met een lange adem (of veelvuldige stuiptrekkingen - dat is maar hoe je het bekijkt), want IMDB laat weten dat de laatste aflevering in 1992 is opgenomen.

Het Van der Valk canon is gebaseerd op een serie boeken van de Britse auteur Nicolas Freeling. Wat hem bewogen heeft om een detective te schrijven voor de Engelse markt met exotische Nederlandse namen en hoofdrolspelers is natuurlijk een raadsel - en sowieso stammend uit vervlogen tijden toen er nog Engelsen waren die kennelijk geheel uit vrije wil het bestaan op het Europese vasteland romantiseerden. Een artikel uit 2003 leert dat de auteur een tijdje in Amsterdam heeft gewoond en gewerkt en toen in aanraking is gekomen met de lange arm van de wet, waarna het hoofdpersonage (inspecteur der politie Van der Valk) een feit was.

De TV dokter is zeker geen fan van willekeurige misdaadseries - al is meespeuren tijdens een goede 'whodunnit' altijd goed om de geest en de fantasie te blijven scherpen. De Zweedse vindt zij te traag en te donker, de Engelse vaak te koddig en ongeloofwaardig (hoeveel moorden kunnen er plaats vinden in een dorp met 50 inwoners voordat geen hond daar meer wil wonen?). Maar de revival van Van der Valk is het kijken waard. De Amsterdamse grachten vormen een schilderachtige backdrop -ook al is het volkomen ongeloofwaardig dat daar een achtervolging op de fiets kan plaatsvinden in volledige afwezigheid van enig ander verkeer of toeristen met rolkoffertjes. Het Rijksmuseum leende de zaal met Hollandse meesters uit om een simpele dialoog wat kleur te geven. Expositie krijgt op die manier een hele andere betekenis... Kosten nog moeite lijken gespaard (afgezien van het feit dat de TV dokter toch echt meende dat er 'Bierhalle' op een openslaande café deur stond, wat doet vermoeden dat dat een vertaalfoutje of overgebleven set was - al kan het natuurlijk ook dat zij gewoon de opkomst van Duitse bier etablissementen in de hoofdstad heeft gemist). Hoe je het ook wendt of keert, Amsterdam speelt de enige echte glansrol in deze misdaadserie.

Het is even wennen - al die Nederlandse namen die een beetje gezocht zijn (Milan Bakker is de enige naam die daadwerkelijk hedendaags Nederlands klinkt, de rest is een amalgaam van Duits, Vlaams en Zuid Afrikaans wat de TV dokter betreft) en wat scheef worden uitgesproken (de 'Cloovers' die als 'clueless' klinkt - maar mocht dat opzet zijn omdat de jonge detective nog het een en ander moet leren dan thumbs up voor die mooie vondst). Maar wat een genot om ook die Nederlandse acteurs (helaas in de kleinere gastrollen) voorbij te zien komen. Daar is vast wat vocal coaching overheen gegaan (tenzij ze allemaal al onberispelijk Engels spraken), maar dit heeft zijn vruchten afgeworpen. Laten we hopen dat het een springplank is zodat ze, Brexit niettegenstaande, in grote internationale producties gecast gaan worden. De TV dokter smulde vooral van de paar seconden die Markoesa Hamer (en de kwantumfysica) gegund waren als minder geslaagde date (en discussieonderwerp) voor de hoofdpersoon. Laat ze maar bellen, die casting agencies!

The Bodyguard - revisited

Wie de Bodyguard zegt, zegt Kevin Costner. Maar dat was in een andere tijd, toen alleen grote sterren zoals het film alter-ego van Whitney Houston zo'n kleerkast nodig had. En een president wellicht. Anno 2018 is het overal gevaarlijk (tot en met de president aan toe) en dus hebben ook huis-tuin-en-keuken politici behoefte aan bescherming. Zie daar de premisse van "Bodyguard" - een nieuwe BBC serie. Hopelijk kunt u de eerste twee afleveringen nog ergens terugkijken en aanstaande zondag verder gaan met episode 3. Want dit is smikkelen en smullen!



Richard Madden speelt David Budd, een Afghanistan veteraan die ondanks zijn overduidelijke PTSD (tot nu toe nog slechts weergegeven door een iets te hartstochtelijk drankgebruik) klaarblijkelijk door de veiligheidsdiensten de meest geschikte persoon wordt gevonden om de minister van binnenlandse zaken te beschermen. Die minister, een rol van Keeley Hawes als Julia Montague, is een serieuze tante. Type niet lullen maar poetsen en geen touchy-feely gedoe. Qua beleid liggen de twee elkaar niet helemaal, maar gelukkig spatten in episode 2 de vonken wel van het scherm als na een traumatisch ervaring de bodyguard ook de Romeo Capulet van Julia Montague blijkt te zijn. In elk geval voor een nacht. Of twee.

Denk niet dat we hier naar romantisch geouwehoer zitten te kijken! Er is ook politiek gekonkel, kijkjes achter de schermen bij de Houses of Parliament en terroristische samenzweringen die het niet bij dreigingen laten. Dit is een aanrader, mensen!

MEG

Toen de TV dokter plotseling de filmposters voor MEG zag opduiken ging er ergens vaag een lampje branden. Al snel herinnerde zij zich ooit een paperback over een prehistorische mega-haai te hebben gelezen. Maar... dat was toch jaren terug? Inderdaad. Het was even slikken, want dat boek blijkt in 1997 verschenen te zijn. De TV dokter woonde toen nog op een piepklein studentenkamertje. Laten we ons maar verwonderen over haar scherpe geheugen en niet vervallen in "waar-blijft-de-tijd" lamentaties. 

Uiteraard was de TV dokter reuze benieuwd wat er van dat boek geworden was - want we zijn toch 20 jaar verder: wat blijft er dan over van een verhaal dat, zo memoreerde de TV dokter, toch sterk dreef op wetenschap en onderzoek en technische hoogstandjes. Heeft dat materiaal de (haaien)tand des tijds doorstaan? Daar kan de TV dokter kort over zijn: jazeker! 

Het recept? Men neme één van de meest universele angsten (what's lurking in the deep?), men voege daaraan toe een koene ridder (Jonas Taylor, gespeeld door een - wat de TV dokter betreft - vrij uitdrukkingsloze Jason Statham, maar dat zal persoonlijk zijn getuige de rest van het internet dat zijn performance wel weet te waarderen) en men zorgt voor een flinke upgrade naar anno 2018 door het geheel the polishen met een excentrieke miljonair, een state of the art marine biology lab en een internationale, diverse cast. Tot slot serveert men het geheel in Azië en men heeft een zomerhit. Jammer dat in dat hele proces de bioluminescentie* van de Megalodon, die toch zo prominent aanwezig was op de cover van die ouwe paperback van de TV dokter, de vertaalslag naar het witte doek niet heeft overleeft. Aan de andere kant is speuren naar een allesverwoestend monster dat niet zichtbaar is natuurlijk veel spannender...

En spanning is er. De haai die je wist dat zou komen deed de TV dokter toch een paar keer opveren in haar bioscoopstoel (en dan zag zij hem nog gewoon plat, in 2D). Viel er wat tegen? Jazeker. De makers hadden wat de TV dokter betreft best wat beter gebruik mogen maken van het feit dat ze in 2018 filmden door de Meg ook wat vaker echt in beeld te laten zien. Dat moet toch kunnen met alle CGI tegenwoordig. Eén van de redenen dat in de moeder aller haaienfilms, Jaws, de haai maar mondjesmaat in beeld was, was dat de boel er gewoon super-nep uitzag. 

De TV dokter zag ooit een documentaire waarin de editor van Spielberg's film, Verna Fields, vertelde over hoe het een kwestie van millisecondes was waarin de haai geloofwaardig in beeld was, waarna ze de regisseur ervan moest overtuigen dat er een scherpe cut moest komen omdat je anders meteen zag dat het gewoon een rekwisiet was. 

Hoogtepunt van de film is ongetwijfeld de kleine Sophia Cai als Meiying, de dochter van fearless marine biologist Suyin (vertolkt door Bingbing Li). Ze weet met één optrekkende wenkbrauw meer emotie over te brengen dat Jason Statham in zijn hele performance. Maar ga MEG vooral kijken voor het vermaak. Dat is deze zomer blockbuster zeker waard. En wees ondertussen blij dat het strandweer er bijna op zit. 

De echte die hards en film aficionados, kunnen ondertussen ook proberen om de diverse homages aan Jaws te ontdekken die hier en daar door de film versnipperd zitten. De TV dokter vond er een paar, ze staan hieronder (spoiler alert). 

Dog meets shark. Boven: Jaws. Onder: MEG

Let vooral ook op de 2018 versie van "jongetje met moeder op het strand". Warner Brothers heeft goed zijn best gedaan om te voorkomen dat deze top scene al uitlekt. Er is geen spoor van de acteerprestatie van deze Chinese acteur en zijn film-moeder bij elkaar te Googelen. Hetzelfde geldt trouwens voor de te gekke Thaise remake van "Hey Mickie" die te horen is tijdens de aftiteling - ook die lijkt om duistere redenen en tot veler ontevredenheid volledig van het internet (inclusief Spotify) verbannen te zijn.

* een biologisch verschijnsel waardoor sommige organismen licht kunnen uitstralen, denk aan vuurvliegjes 

Een beter Utopia

De TV dokter had vakantie en zapte dus weer eens volop langs alle televisie kanalen. En wat blijkt? Op SBS6 is Utopia nog steeds in volle gang. Inmiddels draait, sinds het begin van de zomer, klaarblijkelijk versie twee. Een bare bones editie, waarbij de "inwoners" op het terrein zijn losgelaten zonder een dak boven hun hoofd - want die loods die er al stond, in versie één, was kennelijk wat teveel van het goede.

In details treden heeft verder geen zin: op http://www.utopiatv.nl mag dan nog zozeer gepropageerd worden dat er ook nu weer gebouwd kan worden "aan een nieuwe, ideale samenleving", de praktijk laat zien dat het hele gebeuren nog steeds neerkomt op geneuzel en geklaag. Je vraagt je hooguit af hoe de mensheid het zo ver heeft kunnen schoppen als dit is wat er bedoeld wordt met "bouwen aan een ideale samenleving".

Je kunt je ook afvragen, of het Utopia van SBS6 überhaupt nog wel van deze tijd is. Utopia startte in 2014. De crisis was op z'n retour, maar de tijden waarin je de televisiekijker naar een Gouden Kooi kon laten kijken om te zien hoe a happy few zich in luxe wentelden was ook voorbij. Van Henk en Ingrid tot Joris Luyendijk: we hadden toch allemaal genoeg van de doorgeslagen marktwerking, het grote geld en mega-corporaties? Nieuwe regels bedenken voor een betere samenleving - het klonk zo mooi en idyllisch. Maar al snel bleek dat Billie en consorten zich toch vooral zorgen maakten over wie het met wie deed, teveel voedsel consumeerde of te weinig geld in het laatje bracht. Wat dat betreft is het tekenend (zo leert Wikipedia) dat Utopia 1 gewonnen werd door een ondernemer, die heel gewiekst 50.000 euro crashte na een verblijf van 6 maanden. Je kunt de mens wel uit de consumptiemaatschappij halen, maar de consumptiemaatschappij niet uit de mens. Of zoiets.

Afgezien van die loods die aan het begin dan kennelijk heeft ontbroken, is er in Utopia 2 helaas bar weinig veranderd. En dat is een gotspe. Want de wereld is wel degelijk niet meer hetzelfde als in 2014. We leven nu in een tijdperk waarin de werkelijkheid al lang achterhaald is door de reality TV en de universele angst voor clowns gegrond blijkt nu de grootste clown van allemaal in het witte huis zit en politiek bedrijft via Twitter. Big Brother heeft het tegenwoordig voorzien op de mainstream media. Zit de TV kijker dan te wachten op een programma waarin we nog steeds doen alsof we allemaal even lekker kunnen knuffelen waarna alles weer goed is?

Als u het de TV dokter vraagt is het anno Trump tijd voor een Utopia met diepgang. Een Utopia met spelregels. Speel de werkelijkheid maar eens na op TV. Laat die inwoners niet los met een goedbedoeld "zoek het maar uit". Nee, geef ze een grondwet, en een set met spelregels. Bouw desnoods competerende samenlevingen. Laat één groep inwoners hun Utopia maar bouwen volgens  de leer van het communisme. Geef een andere groep maar een charismatische leider die de werkelijkheid verdraait - jazeker, plaats met medeweten van de televisiekijker maar een method actor tussen de inwoners waarvan je je continu kunt afvragen of hij nu echt zo gewiekst en amoreel is of gewoon een grote onbenul met een grote bek. En vooruit, laat ook een groep inwoners een nieuwe poging waging volgens de kapitalistische beginselen van een vrije democratie - maar dan wel eentje volgens het model van Athene, waarin truth van fiction wordt onderscheiden en waarin politieke leiders die het even laten afweten worden verbannen naar een lekkend tentje ergens aan de rand van het terrein.
Nog beter: voor de totale MINDF*CK is het misschien wel aan te raden om één groep inwoners steeds een paar maanden volgens een totaal ander regime te laten leven - tot de boel ontspoort of er inderdaad een Nirvana wordt gevonden. Het Stanford Prison Experiment revisited. En doe dit allemaal op de publieke omroep, zodat we tijdens de uitzendingen meteen wat achtergronden en geschiedenis krijgen over politiek een staatsvormen. In het kader van de Algemene Ontwikkeling. En als er toch op Andere Tijden en Focus wordt bezuinigd, moet daar plaats voor zijn. Natuurlijk denkt de TV dokter ook aan de export - want zij gunt Talpa (of de NPO) best een succesje in het buitenland. Voor de noodzakelijke couleur locale kan ieder land hun Utopia experiment inrichten volgens de beginselen van hun eigen politieke partijen. In Nederland garandeert het versnipperde landschap zo nog maandenlang hoogwaardige televisie en globaliseringstechnisch gesproken is het uitermate interessant om te zien wat "The Best of Utopia Worldwide" aan materiaal oplevert.

Kom op Talpa, doe je best.

5 observaties over lekkere luchten: Chanel vs. Dior

Is het toeval dat er twee nieuwe parfum reclames uit zijn die vaak parallel op TV worden vertoond? In elk geval op dezelfde avond - soms in hetzelfde reclameblok? Zo nee, dan mogen de creatives bij Dior zich wel eens goed op het hoofd krabben. De reclame van Chanel 'outshines' die van Dior op alle punten. Daarom, ook voor wie meer van film dan van veel te dure lekkere luchtjes houdt, een side by side comparison.

1. The talent

Chanel heeft Kristen Stewart aan zich verbonden. Begonnen in Panic Room, doorgebroken als vampire-lover Bella Swan heeft zij zich inmiddels ontpopt tot een individu met een geheel eigen stijl, androgyne look en een sterke i-don't-give-a-fuck attitude. Zelfs al trekt ze nog vaak een wat pruilerig mondje (waarom staat dat bij Hollywoodsterren en top models zo sexy en bij de TV dokter zelf zo belachelijk?), ze is de lipbijtende, afwachtende Bella Swan ontgroeit. En het resultaat van die transformatie zien we in deze clip: Hier staat een sterke, onafhankelijke, sportieve vrouw.

Gek genoeg zien we het omgekeerd bij Natalie Portman - de ster van Dior. Ze straalde in Léon, was queen Amygdala in Star Wars, werd niet Bella maar A Black Swan en trouwde met een danser. Zij was de welbespraakte, goed belezen, intelligente Hollywoodster. De Emma Watson van het vorige decennium. En wat doet Dior? Die zetten haar in een clip waarin we haar alleen maar alles zien doen voor een man.

Zelfs Alicia Silverstone deed in de jaren '90 al interessantere dingen "for love".

Chanel vs. Dior = 1:0


2. The world

Chanel geeft ons een mix van moderne dans, atletiek en The Matrix. Het is elegant, krachtig en intrigerend tegelijk. Abstract misschien, maar het komt allemaal recht binnen.
Dior geeft ons "gewoon". Toegegeven, een rijkeluis-gewoon misschien, met reisjes naar Parijs, witte satijnen lakens en palmbomen, maar toch: een wereld die we allemaal wel kennen. Het is de zoveelste instagram account van de zoveelste influencer. Net te erg in scene gezet om echt te zijn (wie trekt er zo'n rode rok aan in de bus en wanneer zijn de bussen zo schoon en leeg), maar net te gewoon om je uit je eigen bestaan te trekken. Kortom: boring!

Chanel vs. Dior = 2:0


3. The music

Chanel geeft ons 'Running' van Beyonce. Dior geeft ons 'Chandelier' van Sia. Het is in beide gevallen een beetje 'rode rozen rood verven', want Kristen rent en Natalie Portman playback het nummer op een gegeven moment letterlijk als haar beau weer eens iets heeft gedaan wat haar niet bevalt.
Kortom, hier scoort niemand punten. Maar Chanel weet er in elk geval nog iets aantrekkelijks mee te doen. Wie wil er in vredesnaam een luchtje dat je tot zo'n emotioneel schreeuwend wrak als Portman maakt? Keep it together, Dior!

 Chanel vs. Dior = 2:0


4. The Story

Kirsten Stewart gaat op ontdekkingsreis in haar eentje, gooit boeien van zich af, baant zich een weg door een spookhuis en spinnenweb van Egyptische zwachtels, breekt (letterlijk!) door muren en glazen plafonds en vindt uiteindelijk een serene rust in een zonsondergang die out of this world is.

Natalie Portman heeft een vent en jammert er vervolgens voortdurend over. Wat een drama queen. En in het laatste shot zijn ze er zowaar in geslaagd om haar bozig over te laten komen, alsof ze tegen de kijker thuis op de bank zegt: doe jij wel genoeg voor de liefde, hé, loser!

I know who I wanna be...

Chanel vs. Dior = 3:0

5. Het flesje

Niet dat het echt veel uitmaakt, maar Chanel lijkt ook nog eens meer vloeistof per fles te leveren. En kijk hoe crisp en clean dat plaatje is! Geen prutserige strikjes, weelderige letters en contrasterende schreeuwerige achtergronden. Chanel brengt reinheid, rust en regelmaat. Dior is vragen om drama.

Chanel vs. Dior = 4:0

Seeing John Malkovich

Detail van deze foto uit The Guardian. 

"What one earth did I just witness?"
Met dat gevoel verliet de TV dokter op woensdagavond het Concertgebouw in Amsterdam. En dan ging het niet om de verkiezingsuitslagen voor #TK17, die zij natuurlijk snel even checkte terwijl zij haar fiets van het slot haalde, maar om de voorstelling "Just Call Me God: The Final Speech Of A Dictator". Hiervoor had zij behoorlijk wat euros neergeteld, maar zo gaan die dingen. Je moet er wat voor over hebben om niemand minder dan John Malkovich live te zien spelen. Marktwerking in de culturele sector, of zoiets.

Voorafgaand aan het muziektheaterspektakel (de TV dokter is er nog niet helemaal uit of deze term de lading dekt) had zij geen heldere verwachtingen. Afgaande op de beschrijving van de website verwachtte zij een dialoog tussen een acteur en een orgel. Het werd een dialoog tussen Malkovich en actrice Sophie von Kessel. Het orgel (en daarmee het concertgebouw) bleken slechts decor en soundtrack - en bovendien een soundtrack die er duimendik bovenop lag in plaats van vernuftig geïntegreerd bleek te zijn. Meer dan eens sommeerde Malkovich, in de rol van dictator Satur Diman Cha, de organist in expliciete bewoordingen een specifiek stuk te spelen. U vraagt, wij draaien. Je zou kunnen zeggen: het Maarschalkerweerdorgel voor al uw verzoeknummers. Je zou ook kunnen zeggen: het Maarschalkerweerdorgel als gemiste kans.

Wat was de voorstelling dan wel? Overrompelend, if anything. John Malkovich heeft een aanzuigende en hypnotiserende werking - zelfs vanaf de achterste rijen. Hier staat een acteur met een onmiskenbaar groot charisma en creatieve gekte. Zo'n acteur waarvan je denkt: hij speelt fenomenabel impulsief... of... hij is heel erg lastig om mee samen te werken. Hij zette in elk geval zeer overtuigend een gestoorde dictator neer. Eentje van het oude stempel: sluw en slim, met een griezelige retoriek en geslepen plannetjes. Meer Frank Underwood dan Donald Trump. Meer Voldemort dan Kim Jong-Un. Dat het geluidsplan zijn stem in de meest opzwepende delen van de voorstelling nog wat extra vervorming mee gaf en daarmee meer kracht bijzette, paste prima in het grotere geheel.
In zijn totaliteit had de voorstelling (van Duitse makelij) een onmiskenbaar Hollywoodsausje meegekregen. Van de banners die regelrecht van de set van de Hunger Games hadden kunnen komen tot de plot twist aan het einde en de bij tijd en wijle net iets te platte dialogen (Sophie Kessel over haar *spoiler alert* omgekomen geliefde: "He was a Pulitzer prize winning photographer!" of een daarop lijkende volzin met bijvoeglijke naamwoorden die eerder klonk als een zin uit een goed doordacht obituary dan als een rauwe wanhoopskreet).
Als publiek werd je in elk geval reeds bij aanvang van de voorstelling meegezogen. Ditmaal niet met een Hollywood-, maar een CNN-sausje. Al in de eerste minuut werd de zaal overgenomen door Amerikaanse soldaten in camouflagepak en daarbij behorend wapentuig. Je waande je direct in een niet meer van echt te onderscheiden computergame. Als aanschouwer van het wereldnieuws, plotseling met je neus bovenop operatie Desort Storm. Instantaan geteleporteerd naar een ondergronds paleis van Saddam Hoessein in plaats van veilig in het concertgebouw in Amsterdam. En je dacht: Zo moet het zijn, als embedded reporter temidden van het strijdgeweld. Jammer dat er hevig werd gestunteld met de tekst aan het begin van de voorstelling (ook daarvoor nog best wat begrip, want je zult elke avond in het pikkedonker in een volledig andere zaal die totaal niet voor fysiek theater bestemd is moeten opereren), waardoor er toch een glitch in the matrix zichtbaar werd.

Kortom, al met al eerder een indrukwekkende experience dan een voorstelling van wereldformaat. Wel een belevenis waar je een unheimisch gevoel aan overhield. Waar de TV dokter voorafgaand nog dacht "zo'n t-shirt met 'just call me god' moet ik hebben, dat is lachen" had die frase (en de bijbehorende merchandise) na afloop een vieze dictatoriale bijsmaak gekregen. Eentje waarbij de uitslag van #TK17 gelukkig vooralsnog verbleekte.

Husbands and Wives van toneelgroep Amsterdam

Bron: toneelgroep Amsterdam.
Er zijn ook wel wat andere foto's van de voorstelling te vinden, maar de TV dokter wil niets van het decor verklappen voor wie dat nog niet wil weten. Zij ging zelf ook geheel onvoorbereid en liet zich overrompelen.

Ramsey Nasr is de meester van de ingehouden woede. Toegegeven, hij kan ook heel virtuoos ontploffen, minnen en filosoferen. Maar zoals hij gaandeweg de voorstelling 'Husbands and Wives' zonder ook maar iets te zeggen van de tafel naar de bank loopt (in een rechte lijn, dichtbij de muur - als een anaconda op twee benen), lopen de rillingen over je rug en denk je zelfs op rij 12: "blijf uit mijn buurt en raak me niet aan".
Het is veelzeggend dat ook dit soort momenten overeind blijven (sterker nog: vaak de aandacht vragen) in het overrompelende teksttoneel dat deze voorstelling toch is. De missie om Woody Allen helemaal toneelgroep Amsterdam te maken is meer dan geslaagd. Naast de meesterlijke Nasr, spetteren ook Halina Reijn (heel verfrissend klungelig, grappig en eerder aseksueel dan femme fatale) en Marieke Heebink ("ik vind het zo fijn, om single te zijn!" - of, zoals een oud huisgenoot van de TV dokter dat vervolgens wenste uit te drukken: "maar van binnen jank je...") van de planken.
Een iets ondergeschiktere rol is er voor de overige leden van het ensemble (Robert de Hoog, Gijs Scholten van Aschat en Hélène Devos), maar ook al hun personages komen prachtig uit de verf. Net als het decor, waardoor je de straten van Manhattan ongeacht het weer en jaargetijde bijna kunt ruiken en voelen in de zaal. Net als de meesterlijke incorporatie van de regieaanwijzingen en het doorbreken van de vierde wand (waardoor de TV dokter nu een fles wijn heeft verloren in een weddenschap met haar theatermetgezel, die niet op een podiumplaats wilde zitten "omdat ze je dan aanspreken" - thanks Nasr en co.) Net als dat overrompelende teksttoneel waarin de ruzies en flashbacks en gedachtenspinsels over elkaar heenbuitelen, als een meanderend en organisch geheel. Net als de mis en scene van het meubilair en de overige attributen, waarvan de verspreiding over het toneel meebeweegt met de uitdijende chaos en langzame inkeer van de personages.
Meer woorden hoeft de TV dokter er niet aan vuil te maken. Husbands and Wives van toneelgroep Amsterdam is dynamisch, virtuoos en altogether retegoed. Dat paste gisteravond al in een tweet. Nu weet u waarom.

Gezien: stadsschouwburg Amsterdam, 26 januari 2017

House of shards

Dear Mr. Trump,

I don't have any kids and it's on days like these that I am thankful that I don't. No child of mine will grow up in a world where the president of the United States acts like a school ground bully and gets away with it. Where science is brushed aside as "just another opinion". Where on 20 January 2017 all words of hope were sucked into a vortex, only to be replaced by a language that was pretending to "tell it like it is", but that was really just feeding into people's fears.

I have so many questions. Are you really such a narcissist that it doesn't matter what we tell you or ask of you? Do you really lack the common sense that with "leading by example" comes responsibility, grace and moral decency? Are you really channeling the darkest corners of Frank Underwood's soul? Well, I have seen Frank Underwood. And you, Mr. Trump, are no Frank Underwood.
You probably really believe that the media are out to get you. You probably really think you are the saviour that will make America Great Again. You probably didn't even realize that you where inappropriately rambling on about yourself and the crowds (the crowds!) you drew when you should have been talking about the CIA. Perhaps you have even been able to ignore the protests that went on yesterday on seven continents - including Antartica. After all, your own press propaganda secretary didn't even mention them. Quite remarkable, given that the crowd right outside your own door was loads bigger than the one you drew the day before. But let's be honest, it probably did piss you off just a little bit, didn't it?

You know what, Donald? Can I call you Donald? There are so many ways to end up in the history books. So many ways. In fact, seeing how you appear to be so unattached to facts I really do wonder why you didn't choose to go the Ron L. Hubbard way and just create your own little universe rather than ruining ours. Or is that what you are trying to do anyway? By bashing the press corps and rolling out your own propaganda machine on Twitter? Did your press propaganda secretary even know he was signing up for that?
It doesn't have to be like this, you know. Just sit back for a minute and think if deep down inside you really, really want to go down as the man who became a cross between Hitler and George Orwell's worst nightmare, who turned the united states into the divided states of America, who built a golden tower and lived in a white house, but who left nothing but blackness in his wake. It's not too late to turn things around. But know that if you don't, then we are onto you. You may have surrounded yourself with spineless yes-men and the occasional female variant, but most of us haven't lost our common sense yet. We, "the people" of this planet will not let you get away with this irresponsible and dangerous conduct. Resistance has never been futile.

Love,

de TV dokter

PS Geert Wilders, if you read this: don't make me have to write you one of these as well!

A wee bit of Christmas

From and for all Outlander fans.

De TV dokter kijkt crime

De TV dokter bezocht haar ouders. En dat betekende dat zij Europese detective series keek. Gelukkig was er geen traag Scandinavisch repertoire in de aanbieding (er is niets mis met traag en ook niet met Scandinavisch, maar de combinatie in een crime context ligt de TV dokter nu eenmaal niet zo). Nee, de TV dokter keek naar de eerste aflevering van de nieuwe Britse serie "Safe House" en, na enig aandringen, naar "professor T", een productie van onze zuiderburen.

Safe House vertelt het verhaal van een als Bed and Breakfast vermomde opvangplek voor mensen die tijdelijk even moeten onderduiken omdat ze niet veilig zijn. In aflevering 1 was dat een samengesteld gezin, dat om de een of andere reden (daarvoor moeten we aflevering 2 kijken, er was een heuse cliffhanger) een griezelige gast achter zich aan had. Wie hoopte vooral veel mooie natuur in het Lake District te zien, kwam bedrogen uit. Waar Outlander en het Schotse landschap elkaar naar een hoger plan trekken, bood Safe House niet meer dan een koud meer en dezelfde slingerende weg door de bergen. Jammer hoor.
De spanning kwam overigens vooral van de muziek die overal onder was gezet. Echt van die "oh er zit iets om de hoek" muziek. De openingsshots van de hoofdrolspeler die in een meer zwemt hadden verdacht veel weg van Jaws en even dacht de TV dokter dat ze per ongeluk in een Loch Ness serie terecht gekomen was. Maar nee, dat meer ligt toch echt iets meer naar het noorden. Het is te hopen dat de verhaallijnen de komende afleveringen zelf voor spanning gaan zorgen, want het lag er wel heel dik bovenop dat het hier vooral een vet aangezette soundtrack was die op ons gevoel in probeerde te werken.

De moeder van de TV dokter probeerde uit te leggen wat er zo leuk was aan professor T. Het klonk vooral.... raar. "Probeer het nou maar", drong zij aan. En dus schoof de TV dokter aan voor een Belgische crime serie over een hoogleraar met smetvrees die moorden oplost. Zij viel ergens middenin seizoen 2.
Holy Guacamole.
Professor T is het meest originele dat de TV dokter in tijden heeft gezien. Het is dokter Tinus meets Hercule Poirot meets Crazy Ex Girlfriend. Dit is A Beautiful Mind meets Witse meets Glee. Elke uitleg van het concept doet de serie totaal teniet. Er is een (naar het zich laat aanzien) goedwerkend politieapparaat, met stuk voor stuk interessante sujetten, waarvan het meteen al duidelijk is dat niet iedereen vertrouwd kan worden en/of helemaal goed in zijn of haar vel zit. Alle karakters zijn stuk voor stuk intrigerend. En dan is de professor zelf nog niet eens in beeld geweest. Aan hem zitten de nodige steekjes los. Zijn smetvrees is nog niet eens het grootste probleem. Hij ziet ook dingen die er niet zijn, wat de makers ruimte geeft tot flitsende editing en absurdistische uitstapjes met cabareteske invloeden. Alles aan de professor is een beetje abnormaal. Zijn secretaresse. Zijn werkkamer. Zijn dagbesteding. Door dit te mengen met de hyperrealistische wereld van dat op zichzelf al niet oninteressante politiecorps, ontstaat een unieke en dynamische vorm. Dit is crime series 2.0. Het wachten is op een slap en slecht Nederlands aftreksel.
Amai, importeren die hap, voor het te laat is!

Als de dijken breken

Vooruit. Echt vrolijke televisie is het niet. Maar ieder weldenkend mens is toch al in een doemstemming. Met een Amerikaanse president-elect die ontkent dat er überhaupt sprake is van klimaatverandering, en een prognose dat Nederland de gestelde klimaatdoelen bij lange na niet gaat halen tenzij er daadwerkelijk iets fundamenteel verandert,  kon dit er ook nog wel bij. Sterker nog, dan is een dramaserie over doorbrekende dijken niet eens erg vergezocht. De TV dokter zou het eerder 'goed getimed' willen noemen.

Helaas valt het oordeel over "als de dijken breken" (#addb) nu na een paar weken toch wat negatief uit. Vreemd genoeg ligt dat niet aan wat bij zo'n High Concept Productie wellicht het meest kritische element lijkt: de kwaliteit van de visual effects. Er was op Twitter wat commentaar omdat de bomen klaarblijkelijk niet meebewogen in de hevige slagregens, maar daar heeft de TV dokter doorheen gekeken. Al dat water, met volgelopen polders en binnensteden, ziet er zeer geloofwaardig uit. De aflevering van gisteravond eindigde met een shot van Rotterdam Centraal, waar alleen de allerhoogste nok van het karakteristieke stationsgebouw nog boven het water uitstak.
Op de cast is ook al weinig aan te merken. Meneer Aart die in zijn bovenwoning opeens een pre-teen op zijn bord krijgt en die weinig anders kan doen dan wachten. Weinig dingen zijn zo interessant als Aart Staartjes alledaagse dingen te zien doen en horen zeggen. Gijs Scholten van Aschat als minister president: we zouden in onze handjes mogen klappen als het echt zo was. En als acteur is hij natuurlijk sowieso een topper van ongekend kaliber. En toch zit daar de zwakke plek van de serie.
Als de dijken breken legt namelijk prima het probleem van onze tijd bloot. Een tijd waarin we denken dat alles maakbaar is. Dat we overal recht ophebben. Dat alles gaat zoals wij willen, als je maar hard genoeg werkt/zeurt/schreeuwt en genoeg geld hebt. Toegegeven, het is wat stom/onwaarschijnlijk dat dat irritante gezinnetje van Suzan Visser met hun vette auto zo'n modderig omgeploegd veld inrijdt om zich daar in de modder in te graven. Maar als afspiegeling van het verwende 21e eeuwse gezin zijn ze - met smartphone en rolkoffer - goed getroffen. Uiteindelijk blijkt dat wij allemaal, als de natuur het voor het zeggen krijgt, niets anders kunnen doen dan ons overgeven aan de elementen en afwachten. En dat de helft van dat irritante gezin dat moet doen in een hoogspanningsmast in de polder bij Bodegraven, was bij lange na niet het minst onwaarschijnlijke shot dat we tot nu toe hebben gezien. Het probleem van #addb is de totale non-actie bij het regeringsapparaat. De premier staart maar wat voor zich uit. Hij weet zich alleen maar omgeven door een paar al even initiatiefloze collega's. Ze zitten erbij alsof ze allemaal een paar liter valeriaan hebben gedronken. Ontreddering en tijdelijke verslagenheid in aflevering 1 en 2 is tot daaraan toe. Maar in aflevering 4 heerst nog steeds volslagen apathie. Waar is het leger? Waar zijn de strijdkrachten? Waar is ook maar enige vorm van crisis-management? En mocht dat crisismanagement het laten afweten, laat dan in vredesnaam zien dat er in elk geval pogingen worden gedaan. Laat ze maar mislukken, als het falen van de politiek moet worden aangetoond, maar het feit dat er helemaal niemand ook maar enige aandrang lijkt te hebben om actie te ondernemen zorgt ervoor dat elke tikkende klok ontbreekt. Het gevoel van crisis is een snaar die geraakt had moeten worden. Maar nee. Een van de meest essentiële principes (zorg voor een goede spanningsboog) ontbreekt. Het is filmmaking 101. Elke scene op politiek niveau schuurt alsof er zand in de motor zit. Zelfs als de makers de bedoeling hadden om totale non-actie te laten zien, dan hadden ze dat beter kunnen verpakken. De scriptschrijvers hadden er op z'n minst wat verbale peper in kunnen gooien. Talking heads, met wat Aaron Sorkin op z'n laaglands. Met Gijs Scholten van Aschat als minister president had dit een drama van Shakespeare kaliber kunnen worden. Het is hem niet gegund. En die elementaire fout wordt niet goed gemaakt door meters water, hoe realistisch ook.

Thoughts on a masterclass with Ron D. Moore

Funny how things go. In my last post, which I wrote a few months ago prior to a much needed break on which more later, I answered this question from a meme: "from the teevee (or movies) you've been watching recently, name the top five characters you'd want coming to rescue you from a bad situation." I put Jamie Fraser from Outlander on one and Captain Jean-Luc Picard on two. Little did I know that about two months later I would be sitting in a theater in Edinburgh to listen to the man who had much to do with bringing these characters to life. That's right: Ron D. Moore (show runner for the STARZ production Outlander - on which definitely also still more later- who got his break in Hollywood as a writer on Star Trek TNG) sat down for a masterclass as part of the Edinburgh Festival. I could not pass up the opportunity to be in the same room with the man who was so instrumental to two of my favourite shows (because yes, you can be a futuristic Sci-Fi geek and a hopeless romantic at heart all at the same time - isn't life wonderful), so I got myself a ticket and a good seat.


The audience was as versatile as the guest of honour's repertoire, ranging from die hard Outlander fans to equally die hard Trekkies. To be honest, the masterclass really was more of an interview, with the discussion leader (Richard Edwards, clearly more of a Star Trek and Battlestar Galactica fan than an Outlander groupie) taking up the majority of the time. Q&A was alternated with some scenes from both Outlander and TNG on the big screen - we were in a theater after all. These bits made me realize that the production quality of Outlander is seriously through the roof. The footage looked amazing all blown up and it would be an absolute joy to binge-watch an entire season on the big screen in a theater. Surely, such a thing must be possible to arrange at some point. The fan base is active and big enough that this is going to be a sure hit - I'm just saying.

The only downside of the event was that it was way to short. Between the official Q&A and the clips that were being shown, only a few minutes were left for questions from the audience. And just when there was a large show of hands, time was up and things were wrapped up.
That is not to say, however, that there weren't some informative insights to be gotten. It was interesting to hear Ron describe how he got his lucky break in TV writing. As they say, chance favours the prepared mind. So when a friend got him on the list (make sure you get on "the list" folks) to tour the Star Trek TNG set, he was not only excited to take the tour but also stuffed a spec script in his pocket just in case. Surprise surprise, he handed it to his tour guide who happened to be a writer on the show. The script ended up on the slush pile and was ultimately read by the right person who then offered Ron a writing job on the show. It makes you wonder whether he is paying this forward and I will tell you this: I am not leaving the house without a script stashed in my bag if I ever plan to be in this guys's vicinity again.
Although Star Trek and Outlander may seem like worlds apart, there were some connections to be drawn. Interestingly, Ron started out as a huge Star Trek (the OS) fan before ending up in the TNG writing room. It made him realise that some things you would really want to see as a fan, simply don't work in the format or the setting of the show. This segwayed into a discussion of the Outlander world/community. Since the series is based on the book series penned by Diana Gabaldon, the saga has amassed a large following who have lived and breathed (and loved!) these characters for decades. Then there's folks like me, who only learned about the books after I started watching the show and so the cast and crew are facing a situation where they have to find a way to both appeal to the original fans and the new recruits that have to be drawn in from scratch. Clearly they have done an amazing job, but Ron nicely described how this is a constant balancing act.

The discussion also branched out into broader areas, touching upon how it is just simpler to produce something that is based on existing material: it's just easier to sell stuff to folks (producers and audiences alike) if they are a bit familiar with what's coming - the fact that this is happening has more to do with basic psychology than with the fact that Hollywood is out of ideas. For those not familiar with the concept of a Hollywood writing room, Ron explained the going ons in sketching out an episode. He also discussed how technological advances have opened up new possibilities in terms of writing and story telling. Thanks to "TV" series now being available on demand, it has actually become possible to tell larger, more dramatic character and story arcs. People that miss a step can simply go back and rewatch. In the olden days, the networks were worried that if people had missed the first two episodes they could never be drawn in for the remainder of the season. Ron also pointed out though, how the setting for the show made a real difference. TNG was basically a sit-sci-fi: the space ship never changed. The crew simply arrived at a planet, had an adventure and then rinsed and repeated things in the next episode. Deep Space Nine (the second Star Trek show he worked on) was much different in that regard. Since DS9 wasn't going anywhere, things that happened on the station also stayed on the station, allowing for problems to linger and feelings to fester over the course of multiple episodes. A final interesting observation was that by going into the world of Science Fiction, it becomes easier to give a direct commentary on society. Two alien species battling each other can be an obvious, but well accepted metaphor for conflicts in current society.

And so, while the event itself was way too short it was a tremendous pleasure to be spending some time with this creative genius, who shared insights from both the producer ("Kill everything!") and te writer ("Keep everything!") angle. It will be interesting to see what he is going to do with his latest project, adapting the short stories of Philip K. Dick. But for now I just hope that he will continue to give me some Claire and JAMMF. And maybe read my script some time.

Meme

"The question is, from the teevee (or movies) you've been watching recently, name the top five characters you'd want coming to rescue you from a bad situation." 

Well...

1. Jamie Fraser (duh)

2. Captain Jean-Luc Picard (assuming aliens are involved in my precarious situation). If he happens to be in a galaxy far far away then I will gladly be set free by Captain Janeway - although she should probably send Tom Paris in a shuttle).

3. Indiana Jones (preferably the Young Indiana Jones)

4. KITT

5. Superman 

Slow TV: The making of a murderer

Na het debacle dat "Collegetour met Daan Roosegaarde" heette (zie de vorige post van de TV dokter over dat event hier), was er op Twitter en Facebook direct het nodige commentaar te lezen. Veelal geschreven door studenten die bij de opnames aanwezig waren geweest. En die uit de eerste hand lieten weten dat er wel heel erg geknipt en geplakt en gesneden was in de montage, waardoor het er op televisie allemaal niet iets anders uitzag dan het in werkelijkheid gegaan was.

Al eerder deze week vroeg de TV dokter zich af: wordt er in deze tijd, waarin alles snel en veel moet zijn, niet óók op TV teveel gemultitasked? Anders gezegd: proberen we niet veel te veel informatie in een uur zendtijd te proppen, waardoor elke nuance verdwijnt en noodzakelijke achtergrondinformatie soms ontbreekt - wat weer de volgende wilde shitstorm oproept? 

Waarom was "Making a Murderer" op Netflix dit seizoen zo'n enorm succes? Niet vanwege het feit dat de hoofdpersoon (oneerbiedig gezegd het beste te omschrijven als trailer trash) nu zo'n amaibel figuur was. Niet omdat er 10 uur actie en spannende plottwists te zien waren. Maar omdat er ruimte was om te graven. Om het verhaal te laten ademen. Als een goede fles wijn. Die adem wordt in toenemende mate afgesneden en, naar het lijkt, juist bij onderwerpen waarvan je denkt: daar zou ik nou nog wel eens over door willen praten.

Want wat was precies de gedachte achter de (overigens prachtige en indringende) docu over de Levenseindekliniek? Daar kwamen in een mum van tijd drie euthanasie gevallen langs. Drie totaal verschillende cases (een mevrouw van 100 die klaar was met leven, een man met onbehandelbare psychiatrische aandoeningen en een mevrouw met semantische dementie). Drie gevallen waarbij zowel de mens achter het euthanasieverzoek als de afhandeling daarvan hun eigen drieluik hadden verdiend. In plaats daarvan werd alles in één uur gepropt, waardoor de kijker met een vreemd gevoel achterbleef bij de "hupsakee-weg euthanasie". Als je even met je ogen had geknipperd, had je het gemist. Zegt dat iets over de zorgvuldigheid waarmee de levenseindekliniek en andere betrokkenen met dit dossier zijn omgesprongen? Of zegt het iets over het tempo waarin we onze beelden tegenwoordig versneden voorgeschoteld krijgen?

Het vreemde was, dat er wel degelijk ruimte ingeroosterd was voor meer diepgang. Alleen gebeurde dit in de vorm van een nagesprek, geleid door interviewheld Coen Verbraak. Aan tafel zaten de directeur van de levenseindekliniek en een emeritus hoogleraar psychiatrie. De laatste ging met gestrekt been het nagesprek in, sprak schande van wat hij had gezien en bleek, bij even doorgoogelen, überhaupt geen voorstander van euthanasie te zijn. Dat is iemand's goed recht - maar moet je als redactie het interview zodanig willen polariseren in een nagesprek waarin je drie uiterst gevoelige dossiers, zou willen bespreken? Moet je er dan echt voor kiezen om het hele euthanasiedebat nog eens dunnetjes over te doen en een arts aan tafel te zetten die duidelijk vindt dat het leven altijd rekbaar is? 

De TV dokter zou graag iets horen van de makers van deze documentaire. Anderhalfjaar lang volgden zij de medewerkers van de levenseindekliniek. Waarom hebben zij ervoor gekozen om drie levenseindes in een uur te proppen? Of beslist de netmanager dat? Hadden de makers echt een shock-doc voor ogen, die de wereld zou laten denken dat je in Nederland wel heel makkelijk aan je einde komt als je dat wilt (of, zo werd de indruk gewekt, als je omgeving denkt dat je het wilt)? Wat wilden zij ons precies zeggen? De TV dokter snakt naar tekst en uitleg. En naar lucht.

Collegetour MindF**ck: Daan Roosegaarde

What the *bleep* gebeurde er bij Collegetour afgelopen vrijdag? Twan Huys was met een zaal vol studenten te gast in de Droomfabriek van Daan Roosegaarde. Wat leek af te stevenen op een thuiswedstrijd voor de creatieve hoogvlieger en Kunstenaar van het Jaar ontaardde in een nachtmerrie met de gast(heer) als lijdend voorwerp.


Gisteren schakelde de TV dokter in op ongeveer 30 seconden voordat Daan de zaal uitstormde. Waskebeurt? De TV dokter kijkt de aflevering nog eens terug op Uitzending Gemist. Met de kennis van nu.

Soms hebben mensen aan een half woord genoeg om elkaar te begrijpen. Al na tweeëneenhalve minuut blijkt dat Twan en Daan in elk geval niet op dezelfde golflengte zitten. Twan vraagt (onder het mom "van mislukkingen kun je ook veel leren") hoe het komt dat Daan ooit van twee kunstacademies is afgestuurd en Daan brabbelt wat over "oude vrouwtjes overvallen op zondagavond om een paar honderd euro extra te hebben"). Het blijkt een grap te zijn, die Twan niet doorhad (de TV dokter ook niet) en Daan zegt: "gaan we alles heel serieus nemen vandaag?" (spoiler alert!)

Na drieëneenhalve minuut maakt Daan er een interactief college van en kaatst hij de vraag "Hoe sex, drugs en rock-'n-roll was je studententijd" terug naar Twan. De TV dokter kan er niets aan doen, maar op dit moment gedraagt Daan zich toch een beetje als het grappigste jongetje van de klas - en dat is nooit leuk.
Twan neemt de controle weer over en drukt Daan terug op zijn plek wanneer hij wil uitzoeken uit wat voor nest hij komt. Het is duidelijk dat Daan niet de behoefte heeft aan veel gepsychologiseer over zijn jeugd, maar hij slaat zich hier beleefd doorheen.

Vervolgens krijgen we een videofragment voorgeschoteld, waarin Tracy Metz (directeur van het John Adams Institute en journalist over 'urban issues') haar grote waardering uitspreekt voor de manier waarop Daan door middel van zijn projecten technologie tastbaar maakt en naar de mensen toebrengt. Ze spreekt wel de hoop uit dat zijn kunst niet gaat lijden onder de "showelementen" die erin zitten, alsmede onder zijn veelvuldig hobnobben met de vaderlandse elite. Die vrees lijkt de TV dokter vooralsnog ongegrond, maar vooruit, je mag best zeggen dat je hoopt dat iemand zichzelf en zijn uniciteit niet verliest in zijn succes. Hij zou de eerste niet zijn.

"Grappig", zegt Daan. "Bijna een vies woord. Society Figuur. Zo zie ik het helemaal niet". Zo zag de TV dokter het ook nooit, hoor, Daan. Je kunt wat en als je dan het tij mee hebt, moet je alle kansen grijpen die zich voordoen. Dat burgervaders, politici en koninklijke hoogheden je werk waarderen, komt hoogstwaarschijnlijk doordat het goed is. En natuurlijk moet je dan met de mensen op de juiste niveaus praten om impact te hebben. Duh.

Na negen minuten zit de sfeer er prima in en mogen studenten vragen gaan stellen. Het gaat over de toekomst, over veranderingen die nodig zijn in de huidige maatschappij - collegestof bij uitstek, zou je denken, maar Twan begint een beetje aan te dringen om het toch vooral over zichzelf te hebben. Het antwoord "waaiert" teveel. Twan, lieve schat, het gaat over Grote Problemen en Grote Ideeën. Inspirerende shit, leave the man alone!

Als het over doorzichtige kleren gaat, raakt Twan oprecht geïnteresseerd in hoe iets werkt. Dat is progressie. Maar hij draait het "leugenpak" (zeg maar de intimacy dress for men) handig om en vraagt of Daan iets te verbergen heeft. Daan denkt van niet. "Kom maar op."
Dat had 'ie beter niet kunnen zeggen...

De beste vraag komt na 15 minuten, uit de zaal. "Hoe weet je nou of een idee goed is?" De vraag der vragen, die de TV dokter zichzelf minstens één keer per week ook stelt. Veel tijd om er over na te denken is er niet (in elk geval niet in de montage), want we krijgen een fragment te zien van Filemon Wesselink, die samen met Daan aan de kunstacademie in Enschede studeerde. "Buitengewoon gedreven". Dat is niets om je voor te schamen, je hebt wat talent nodig maar alleen de mensen die er he-le-maal voor gaan maken het op hun vakgebied. Dat geldt voor de grote acteurs en wetenschappers, dus waarom niet voor de grote ontwerpers? "Een narcist." Oeps. Dat is geen compliment. Wat Filemon bedoelt, blijkt uit zijn uitleg: Hier een daar maakte Daan slachtoffers. Niet met opzet, maar omdat hij gefocust was op Zijn Doel: Kunst Maken. En daarbij gaf hij anderen soms niet de eer die ze toekwam.

Daan bestempelt het fragment als "mooi" en geeft aan inderdaad te hebben moeten leren om met een team samen te werken. "Dat is een proces geweest", maar nu wil hij niet meer anders. Narcist vindt hij verkeerd gekozen ("volgens mij weet Filemon niet helemaal wat dat betekent"): "Want je staat in dienst van de droom, niet van het ego". Twan vraagt of dat echt wat anders is. Nou Twan, als je dat moet vragen moet je samen met Filemon even in het woordenboek gaan kijken.

Nu komen we op interessant terrein. Het gaat over ideeën, over innovativiteit, IP recht. Wanneer is iets "nieuw". Pak wat je pakken kan en doe er je ding mee. Heel eerlijk gezegd, is dat natuurlijk wel waar het op neer komt. Twan doet ook een briljantie duik in het zakje: "Marie Curie heeft de röntgenstraling uitgevonden". Twan, schat, er is echt een verschil tussen dingen ontdekken (zoals hoe straling werkt, die röntgenstraling zelf is ontdekt door meneer... wait for it... Röntgen) en dingen uitvinden. Iets voor het eerst ontdekken (een proces ophelderen) kan inderdaad maar één keer voor het eerst. Maar er daarna iets mee doen? Iets uitvinden? Er iets mee creëren? Dat kan op duizend-en-een-manieren. En dat kan ook door verschillende ontdekkingen te combineren. Dat deed Steve Jobs ook. De meest briljante uitvindingen brengen bestaande ideeën samen (music on your phone!)

Ook prinses Laurentien wenst Daan toe om "met beide benen op de grond te blijven staan" en toch te vliegen. Bon, je zou uit al deze fragmenten inmiddels kunnen afleiden dat Daan zich misschien op een moment bevindt waarop het hem naar de bol kan stijgen (denk Lindsay Lohan) of waarop hij terug kan gaan naar zijn basis en met de nu verkregen bekendheid toch gewoon zijn eigen originele ding kan doen. Misschien moet Daan daar met een goed glas wijn maar eens over na gaan denken, als hij een keer tijd heeft. Maar het is lastig om stil te staan, als je eindelijk in de gelegenheid bent om eens flink te jagen.

Waar het uiteindelijk op stuk loopt, is een fragment van een wetenschapper uit Delft, die eigenlijk vrij onomwonden stelt dat Daan een prachtige vorm geeft aan ideeën van anderen, maar dat hij qua inhoud en techniek helemaal niets zelf kan bedenken en ontwikkelen. Zijn Smog toren werkt niet goed, want hij heeft de verkeerde vorm (maar het is wel een publiekstrekker) en het concept blijkt al op meerdere plekken toegepast te zijn. Hetzelfde geldt voor de lichtgevende dansvloer, die ook gebaseerd is op techniek die aan de TU Delft is ontwikkelt. Daan is na dit fragment ineens flink over de zeik: "Wat zijn we aan het zeiken!" en onderbreekt de uitzending voor een plaspauze.
Dit was het moment waarop de TV dokter gisteren in de uitzending viel. Nu zij alles rustig terugkijkt en analyseert, vallen er een paar dingen op: Ten eerste raakt de man uit Delft een gevoelige snaar, want in plaats van zich gewoon weer rustig te verdedigen en uit te leggen hoe het nu eenmaal werkt in de wereld, slaat Daan helemaal op tilt en loopt de zaal uit. Je kunt dan weinig anders denken dan "waar rook is, is vuur." Ten tweede: De TU Delft moet hoognodig wat aan haar valorisatie gaan werken als er allerlei ideeën zomaar gejat worden. Als die smog-toestand van die wetenschapper zo geweldig is (idem dansvloer), dan hadden ze dat in Delft moeten patenteren*. Tenzij het je als hardcore wetenschapper alleen maar om de fundamentele kennisvergaring gaat, maar die tijden zijn dankzij dit kabinet wel voorbij. Natuurlijk ben je enigszins gepikeerd als je levenswerk door iemand anders wordt toegepast en diegene krijgt alle lof toegezwaaid. En natuurlijk zou het Daan sieren als hij iemand was die altijd keurig netjes iedereen overal precies de credit gaf die hen toekwam. Maar de een verkoopt zichzelf nu eenmaal wat beter dan de ander**. Daan wordt niet aangevallen omdat hij boven het maaiveld uitsteekt, maar omdat hij zichzelf en zijn product goed weet te verkopen. "The leader of the band", noemt hij het zelf. Wat wil iedereen dan? Dat hij bij elke TedX talk en bij elk interview een acknowledgmentlijst opratelt? Alsof het journaille dat altijd naarstig op zoek is naar soundbites daarop zit te wachten.

Als hij weer terugkomt, is de lol er wel vanaf. Gelukkig houdt hij aan het eind nog een gloedvol betoog. De nay-sayers (het mag niet, het kan niet, het bestaat al) moet je negeren en vervolgens moet je je eigen dromen waar gaan maken door je creativiteit de vrije loop te laten.

De TV dokter schat maar zo dat Daan en Twan geen gezellige nazit hebben gehad.

Jammer van de toon van deze Collegetour, die, zoals veelvuldig op Twitter opgemerkt werd, agressiever en kritischer was naar één van onze meest innovatie ontwerpers dan destijds naar Holleeder. Jammer dat journalisten soms ook alleen maar in stront willen roeren en alles persoonlijk moeten maken in plaats van het over grote concepten en spannende plannen voor de toekomst te willen hebben. Dit interview hadden ze beter door Diederik Jekel af kunnen laten nemen.
Om haar vertrouwen in Daan weer te herstellen, zou de TV dokter de aflevering van Zomergasten die nog altijd op haar recorder staat willen terugkijken. Maar dat kreng van Ziggo vertoont weer eens kuren. Misschien is het toch tijd voor een innovatieve move naar de cloud van KPN.


Note added 21 Februari @15:58: Overigens, alle antwoorden waar Twan zo ontzettend naar zat te graven staan heerlijk in dit artikel: https://www.vn.nl/profiel-daan-roosegaarde/ 

* Volgens het artikel in de Metro (zie onder, **) heeft wetenschapper Bob trouwens 17 patenten, dus het valt allemaal wel mee. Wat dan weer de vraag oproept of dit een slim staaltje editing is van de programma makers, of dat Bob en Daan gebrouilleerd zijn. Collegetour wordt steeds meer Story en Privé - wat een onderwijsverloedering!

** Overigens zijn er genoeg berichten te vinden waarin de smog tower als samenwerking tussen Daan en Bob wordt beschreven, waaronder die van Studio Roosegaarde zelf (https://www.studioroosegaarde.net/project/smog-free-project/info/). En een paar jaar terug liet diezelfde wetenschapper zich in de Metro nog heel lovend uit over de samenwerking (http://www.metronieuws.nl/overig/2013/12/bob-ursem-en-daan-roosegaarde-schieten-een-blauw-gat-in-smogwolk). En ook hier lijkt alles koek en ei: http://www.wired.com/2015/09/tower-purifies-million-cubic-feet-air-hour/

Marco

Vroeger, toen er in West Europa tijdens de oudejaarsnacht nog niet zomaar tientallen vrouwen in het openbaar op straat werden aangerand door groepen mannen die zich als holbewoners of beestachtige predatoren gedroegen, nou ja, een paar jaar geleden dus, woonde de TV dokter een aantal jaren in het buitenland. En eens in de zoveel tijd, komt zij er nog steeds achter dat ze toen iets gemist heeft.

Eerder schreef zij al over de opkomst van Woe en van der Laan, alsmede Nick en Simon. Dankzij de documentaire serie "Marco Borsato 25 Jaar: Is Meer Dan Ik Alleen", die nu herhaald wordt op RTL4, weet de TV dokter nu dat zij ook het faillissement van één van Nederlands meest succesvolle zangers heeft gemist. Kennelijk is Marco in 2009 alles kwijtgeraakt. Het zal niet helemaal het Rad van Fortuin zijn geweest dat Leontien voor ogen had, toen ze elkaar in het Engels (?) het jawoord gaven.

De documentaire reeks is fascinerend. Fascinerend dat een zanger die nog steeds in de bloei van zijn carrière zit (zowel hit-technisch als coach in TVOH) een zesdelige serie krijgt. Met Gijs Scholten van Aschat als voice-over. Okee, Marco maakt hits - de TV dokter heeft er ook een paar tussen de favorieten in haar afspeellijst staan. Sterker nog, in het jaar dat zij in Amsterdam ging studeren, domineerde "de meeste dromen zijn bedrog" de hitlijsten, en daarmee, haar herinneringen uit die periode. Okee, Marco krijgt hele stadions vol. Maar zes delen? Met Gijs als voice over? Het is een historisch document van Loe de Jong achtige proporties* dat over Prins Bernhard niet misstaan zou hebben.

Het epos is gemaakt door Media Luna, gespecialiseerd in het vertellen van verhalen. Nu is die heerlijke luisterboekenstem van Gijs natuurlijk altijd een balsem voor de ziel, en het maakt dus niet eens zoveel uit of hij nu Shakespeare declameert of de kunsten van John Ewbank bejubelt (sorry, Gijs), dus dat zit wel goed. Media Luna doet meer met Marco (en War Child), zo staat op de site. Maar niet gevreesd, Media Luna maakt ook documentaires voor de Efteling en doet dingen in opdracht voor het comité 4&5 mei. Die club lijkt dus wel legit.

Interessant is natuurlijk wel de opdrachtgever: Muscia E Bookings (het management en boekingskantoor van Marco) en RTL4. Daarmee is het natuurlijk toch een beetje een ego-document. Het levert een enigszins schizofrene situatie op, als vervolgens iedereen uit team Borsato en de nodige RTL4 coryfeeën (waaronder Wendy van Dijk) geïnterviewd worden. Zo valt het bijna in de categorie reclamespot die in de aanloop naar de Amerikaanse presidentsverkiezingen niet zou misstaan.

Het gevolg is dan ook dat er natuurlijk alleen maar veren in elkaars reet worden gestoken, ook al wekt de documentaire de indruk dat dit allemaal vrij integer gebeurt. Er zit ook tegenslag in (zoals voornoemd faillissement), maar iedereen blijft beschaafd. Lieve hemel, wat zijn dit een hoop redelijke, lieve en warme mensen bij elkaar. De enige reden dat de documentaire (die hier en daar toch wat trekt als ware het de Bold en de Beautiful zodat je denkt: nou jongens, dit had ook wel in twee delen minder gekund) werkt, is omdat je het Marco gunt. Zelfs als er maar een kwart van waar is, dan moet Marco een Ontzettend Fijn Mens zijn.

Nee, de TV dokter stelt "Making a Murderer" nog even uit en wentelt zich vanavond weer in de warme deken van Gijs en Marco. Want zij hoopt dat de pleinen in Keulen en overal ter wereld uiteindelijk toch vooral gedomineerd zullen worden door redelijkheid en beschaving. Desnoods met een RTL4 sausje eroverheen. Het alternatief is te gruwelijk om over na te denken.


* oeps, Nynke maakte die vergelijking 9 maanden geleden al, ziet de TV dokter nu op http://nynkekijkttv.tumblr.com/post/115019362861/marco-borsato-25-jaar-is-meer-dan-ik-alleen Nou, dan moet er wel een kern van waarheid inzitten.

Strak in het pak

Even dacht de TV dokter dan Arjen Lubach simpelweg een te strak pak had aangetrokken in zijn terugblik op 2015. Nu zit er bij de TV dokter ook wel eens een knoopje niet helemaal lekker (of een buik in de weg, het hangt er maar vanaf vanuit welk perspectief je dat bekijkt). Maar mocht zij zelf ooit op het podium van de Stadsschouwburg staan voor een volle zaal voor een televisieregistratie die vervolgens op primetime wordt uitgezonden, dan hoopt zij toch dat er iemand zo vriendelijk is om te zeggen: doe toch dat andere knoopje maar dicht. Nog beter, iemand die net zo handig is met naald en draad als met woordgrappen zodat er niet alleen last minute text changes maar ook last minute tailoring alterations kunnen worden doorgevoerd. Op zijn minst iemand die haar vlak voor het opkomen influistert: Denk er in elk geval om dat je je jasje open doet als je gaat zitten (de TV dokter kan zich overigens niet voorstellen dat iemand daarbij ook maar enige vorm van externe aansporing nodig zou hebben, want de ergste afgang vlak na het opkomen is toch wel een en plein publique gesprongen naad).

Maar zoals vaker, zette Lubach de TV dokter op het verkeerde been. Na het zien van de oudejaarsconference van Herman Finkers kan zij immers niet anders dan concluderen dat het pak van Arjen een briljante knipoog was naar Finkers, die eveneens scheef in het pak zat. Net als de dubbele stropdas, waarmee Lubach eerder in het seizoen voor de goede verstaander een hommage bracht aan Back to the Future, bleek zijn outfit een verborgen boodschap te bezitten. Well played, Arjen.

Overigens moet de TV dokter toegeven dat zelfs met een slechtzittend pak Arjen Lubach het goed doet op haar vette-shit-of-kekke-snitlist. Zij weet niet of het u is opgevallen, maar de vaderlandse  televisieman kleedt zich tegenwoordig überhaupt heel behoorlijk. Was een paar jaar geleden de Minister President in zijn onberispelijk blauw nog de enige vent met een beetje stijl, inmiddels is dat toch een beetje een ouwe-lullen-Mao-pak geworden. Zo heeft Lubach altijd goede stofjes en die paarse stropdas stond heel goed bij het decor (wel een beetje paaps, maar misschien was ook dat een foreshadowing van de katholieke grappen van Finkers). Bij de TV dokter gooit hooguit het ruitjespak van Rik van de Westelaken hogere ogen (zij kan er zo snel even geen screenshot van vinden), al zijn de subtiele verwijzingen naar jasjes van Kaptein Von Trapp in de kragen van Art Rooijakkers en Mathijs van Nieuwkerk (eveneens op nieuwjaarsavond) ook niet onopgemerkt gebleven...